Môn Địa lý là môn thi duy nhất được mang “phao” vào phòng thi một cách công khai, nếu thí sinh biết cách xử lý một cách hiệu quả thì sẽ bớt được khá nhiều địa danh, số liệu phải ghi nhớ. “Phao” này chính là cuốn Atlat Địa lý Việt Nam

Theo Quy chế thi tốt nghiệp TPHT năm 2010, thí sinh được phép sử dụng tài liệu này tuy nhiên phải do Nhà xuất bản Giáo dục phát hành và không được đánh dấu cũng như viết thêm bất cứ nội dung gì trong tài liệu.

Atlat Địa lý phải đọc theo trình tự khoa học, trước tiên thí sinh phải nắm được vấn đề chung nhất của trang Atlat, tìm ra các nội dung chủ yếu của trang, mối liên hệ các trang Atlat để khai thác nội dung chủ yếu trên.

Sau đó, thí sinh phải phân tích và giải thích nội dung chủ yếu trang Atlat, rút ra các nhận xét chung. Thí sinh cần đọc kỹ đề để tìm ra yêu cầu chính của bài và mối liên hệ của các yêu cầu với các trang Atlat; phải biết sử dụng dữ kiện nào để trả lời tốt các yêu cầu chính của đề bài: màu, ký hiệu, số liệu qua các biểu đồ-bản đồ, địa điểm phân bố, phân tích nhận xét, giải thích thông qua các yếu tố trên.

Đọc một bản đồ, trước hết phải đọc bảng chú giải để hiểu nội dung được thể hiện, rút ra các kiến thức có tính tổng quát. Đọc bản đồ phải đi từ nhận định khái quát đến chi tiết.

Có thể dựa vào các phần trong Atlat để giải quyết bài lý thuyết trong môn Địa lý như: sử dụng bản đồ địa lý tự nhiên để trả lời câu hỏi về vị trí địa lý Việt Nam; bản đồ địa lý kinh tế xã hội và các vùng kinh tế để trả lời câu hỏi về sự khác nhau giữa các vùng miền.

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2010 có 6 môn thi, trong đó môn Địa lý được các thí sinh xếp vào dạng “khó nhằn” vì khối lượng kiến thức lý thuyết khá nhiều. Tuy nhiên, đây lại là môn học không khó để đạt điểm cao nếu thí sinh biết cách ôn tập và có các kỹ năng phù hợp.

Theo các giáo viên dạy Địa lý, môn học này nằm giữa ranh giới của khoa học tự nhiên và khoa học xã hội, muốn làm tốt bài thi phải hiểu bài, nếu chỉ học thuộc rất dễ quên.

Để đạt điểm cao với môn Địa lý, thí sinh nên ôn tập và trả lời tất cả các câu hỏi trong sách giáo khoa. Về phần lý thuyết, thí sinh cần nắm toàn bộ và bao quát kiến thức Địa lý đã được học, nên học từ tổng thể đến các thành phần rồi đến chi tiết, có thể dựng đề cương chi tiết theo thứ tự sách giáo khoa để ôn tập cho hợp lý.

Trong môn Địa lý có 2 kỹ năng thí sinh phải sử dụng trong bài tập là tính toán, nhận xét số liệu thống kê ở bảng số liệu và vẽ biểu đồ. Về bảng số liệu, phải chú ý xem số liệu có nội dung gì, các nội dung được cụ thể hóa ở chỉ tiêu thống kê cụ thể như thế nào; phải làm rõ được sự thay đổi của các giá trị, các chỉ tiêu theo thời gian… nhưng cần tránh nêu quá chi tiết mà không nêu được nội dung chính yếu.

Kỹ năng vẽ biểu đồ cũng rất quan trọng, đồ đòi hỏi sự chính xác về phân chia số lượng, tỷ lệ thời gian, sử dụng các ký hiệu để thể hiện nội dung khác nhau, có ghi chú. Trên biểu đồ phải ghi đầy đủ các yếu tố khác như đơn vị, tên biểu đồ.

Phần khó nhất trong phần bài tập của môn Địa lý là vẽ lược đồ Việt Nam, tuy nhiên, thí sinh chỉ cần đảm bảo độ chính xác tương đối về hình dạng, thể hiện được các hệ thống sông chính, các điểm dân cư, khu vực hành chính cơ bản, không cần thiết phải quá đẹp về hình thức.

Về phần giải thích, thí sinh phải vận dụng kiến thức đã học để giải thích hiện tượng địa lý cho phù hợp và sát với yêu cầu, tránh dông dài. Nên tách ý rõ ràng, có thể đánh số theo thứ tự ý chính, điều này dễ gây thiện cảm cho người chấm và học sinh dễ đạt điểm cao.